استرچ مارک یا پارگی جلدی؛

استرچ مارک یا پارگی جلدی؛ علت‌ها، پیشگیری و روش‌های تداوی در کابل

استرچ مارک یا پارگی جلدی چیست؟

استرچ مارک یا پارگی جلدی که در طب به آن Striae گفته می‌شود، خط‌ها یا نوارهای باریک روی جلد است که معمولاً زمانی ایجاد می‌شود که جلد در مدت کوتاه کش شود یا شکل بدن به سرعت تغییر کند. این خط‌ها بیشتر در شکم، ران‌ها، سرین، سینه، بازوها و کمر دیده می‌شوند.

استرچ مارک معمولاً خطرناک نیست و در بیشتر موارد درد ندارد، اما برای بسیاری از افراد از نظر زیبایی و اعتمادبه‌نفس آزاردهنده می‌باشد. این مشکل ممکن است در خانم‌ها و مردان دیده شود و تنها مربوط به حاملگی نیست.

در شروع، استرچ مارک یا پارگی جلدی می‌تواند به رنگ سرخ، گلابی، بنفش، قهوه‌ای یا تیره معلوم شود. با گذشت زمان، رنگ آن معمولاً روشن‌تر، سفیدتر یا نقره‌ای‌تر می‌گردد. رنگ و شکل آن به نوع جلد، مدت ایجاد آن و علت اصلی بستگی دارد.

چرا استرچ مارک ایجاد می‌شود؟

استرچ مارک زمانی ایجاد می‌شود که جلد سریع‌تر از توان طبیعی خود کش شود. در این حالت، رشته‌های حمایتی داخل جلد مانند کلاژن و الاستین تحت فشار قرار می‌گیرند و در نتیجه خط‌ها یا پارگی‌های سطحی و عمقی در جلد ظاهر می‌شود.

حاملگی

حاملگی یکی از شایع‌ترین علت‌های استرچ مارک یا پارگی جلدی است. در ماه‌های آخر حاملگی، جلد شکم، سینه و ران‌ها بیشتر کش می‌شود و احتمال ایجاد استرچ مارک افزایش می‌یابد. بعضی خانم‌ها بعد از ولادت متوجه می‌شوند که این خط‌ها روشن‌تر شده‌اند، اما کاملاً از بین نرفته‌اند.

چاقی یا لاغری سریع

افزایش وزن سریع یا کاهش وزن شدید می‌تواند باعث کش‌شدن یا جمع‌شدن ناگهانی جلد شود. در نتیجه، استرچ مارک روی شکم، ران، بازو، سرین یا کمر ایجاد می‌شود. تغییر وزن آهسته و منظم می‌تواند فشار ناگهانی روی جلد را کمتر سازد.

رشد سریع در نوجوانی

در دوران بلوغ، بدن دختران و پسران به سرعت تغییر می‌کند. افزایش قد، تغییرات هورمونی و رشد سریع بدن می‌تواند باعث استرچ مارک در ران‌ها، کمر، بازوها یا سینه شود. این حالت در نوجوانان معمول است و همیشه نشانه مرض خطرناک نیست.

ورزش و افزایش عضلات

افرادی که بدنسازی می‌کنند یا عضلات‌شان در مدت کوتاه بزرگ می‌شود، ممکن است روی بازو، شانه، سینه یا ران‌ها استرچ مارک داشته باشند. این حالت بیشتر زمانی دیده می‌شود که افزایش حجم عضلات سریع باشد.

استفاده طولانی از بعضی دواها

استفاده طولانی یا خودسرانه از بعضی کریم‌های قوی کورتون‌دار یا دواهای استروئیدی می‌تواند جلد را نازک‌تر سازد و احتمال استرچ مارک یا پارگی جلدی را بیشتر کند. به همین دلیل، استفاده از دواها و کریم‌های طبی باید زیر نظر داکتر متخصص باشد.

استرچ مارک بیشتر در کدام قسمت‌های بدن دیده می‌شود؟

استرچ مارک شکم

استرچ مارک شکم بیشتر بعد از حاملگی، افزایش وزن یا لاغری سریع دیده می‌شود. در خانم‌ها، این نوع استرچ مارک بسیار شایع است.

استرچ مارک ران و سرین

ران‌ها و سرین از نواحی شایع استرچ مارک هستند، مخصوصاً در دوران بلوغ، بعد از حاملگی یا هنگام تغییر وزن.

استرچ مارک سینه

تغییر اندازه سینه در دوران بلوغ، حاملگی یا شیردهی می‌تواند باعث پارگی جلدی یا استرچ مارک در این ناحیه شود.

استرچ مارک بازو و شانه

این حالت بیشتر در ورزشکاران، بدنسازان یا کسانی دیده می‌شود که در مدت کوتاه وزن یا عضله اضافه می‌کنند.

آیا استرچ مارک خطرناک است؟

در بیشتر موارد، استرچ مارک یا پارگی جلدی خطرناک نیست و به صحت عمومی بدن آسیب نمی‌رساند. اما اگر استرچ مارک به شکل ناگهانی، بسیار وسیع، همراه با نازک‌شدن جلد، کبودی آسان، چاقی غیرعادی، ضعف شدید یا تغییرات هورمونی ایجاد شود، بهتر است توسط داکتر بررسی گردد.

گاهی استرچ مارک می‌تواند نشانه استفاده نادرست از دواهای کورتونی یا بعضی مشکلات هورمونی باشد. به همین دلیل، هر تغییر غیرعادی جلدی باید جدی گرفته شود.

آیا استرچ مارک کاملاً از بین می‌رود؟

واقعیت این است که هیچ روش تضمینی وجود ندارد که استرچ مارک را صد فیصد و برای همیشه از بین ببرد. بیشتر روش‌های طبی و زیبایی برای کم‌رنگ‌کردن، نرم‌تر ساختن، بهترکردن بافت جلد و کاهش وضاحت استرچ مارک استفاده می‌شوند.

استرچ مارک‌های تازه معمولاً بهتر جواب می‌دهند، اما استرچ مارک‌های قدیمی هم می‌توانند با روش‌های مناسب تا حدی بهتر شوند. نتیجه تداوی در هر شخص متفاوت است و به نوع جلد، مدت ایجاد استرچ مارک، عمق آن و روش انتخاب‌شده بستگی دارد.

انواع استرچ مارک

استرچ مارک تازه

استرچ مارک تازه معمولاً رنگ سرخ، گلابی، بنفش یا قهوه‌ای دارد. در این مرحله، تغییرات جلد هنوز فعال‌تر است و احتمال پاسخ بهتر به بعضی روش‌ها بیشتر می‌باشد.

استرچ مارک قدیمی

استرچ مارک قدیمی معمولاً سفید، نقره‌ای یا روشن‌تر از جلد اطراف است. این نوع استرچ مارک ممکن است کمی فرورفته معلوم شود و معمولاً برای بهبود به جلسات بیشتر و روش‌های ترکیبی نیاز دارد.

روش‌های عمومی پیشگیری و مراقبت

کنترل تغییرات وزن

افزایش یا کاهش وزن آهسته و منظم می‌تواند فشار ناگهانی روی جلد را کمتر سازد. البته همیشه نمی‌توان از استرچ مارک جلوگیری کرد، اما مدیریت وزن می‌تواند کمک‌کننده باشد.

مرطوب نگه‌داشتن جلد

استفاده از مرطوب‌کننده مناسب می‌تواند خشکی جلد را کم کند و احساس کشیدگی را کاهش دهد. با این حال، باید دانست که هیچ کریمی نمی‌تواند به‌طور قطعی از ایجاد استرچ مارک جلوگیری کند.

تغذیه سالم

رژیم غذایی متعادل، نوشیدن آب کافی و مصرف مواد غذایی مفید برای جلد می‌تواند به سلامت عمومی جلد کمک کند. پروتین، ویتامین C، زینک و غذاهای تازه برای ساخت و نگهداری کلاژن اهمیت دارند.

پرهیز از مصرف خودسرانه کریم‌های کورتون‌دار

کریم‌های قوی کورتون‌دار اگر بدون نظر داکتر و برای مدت طولانی استفاده شوند، می‌توانند جلد را نازک کنند. برای هر نوع کریم طبی، مخصوصاً در نواحی حساس بدن، بهتر است با داکتر متخصص جلدی مشوره شود.

روش‌های طبی و زیبایی برای تداوی استرچ مارک

انتخاب روش مناسب به نوع استرچ مارک، رنگ آن، مدت ایجاد، رنگ جلد، سن مریض، محل استرچ مارک و توقعات شخص بستگی دارد. در شفاخانه جلدی زیبایی آروین، داکتر متخصص بعد از معاینه می‌تواند روش مناسب را پیشنهاد کند.

مایکرونیدلینگ استرچ مارک

مایکرونیدلینگ یکی از روش‌های رایج برای بهترشدن بافت جلد و تحریک کلاژن‌سازی است. در این روش، با ایجاد تحریک کنترول‌شده در سطح جلد، روند ترمیم طبیعی بدن فعال می‌شود. این روش می‌تواند برای بعضی انواع استرچ مارک کمک‌کننده باشد، مخصوصاً وقتی با روش‌های دیگر ترکیب شود.

استرچ مارکس 

لیزر استرچ مارک

لیزر می‌تواند برای کاهش رنگ، بهترشدن بافت و تحریک کلاژن در بعضی انواع استرچ مارک استفاده شود. نوع لیزر و تعداد جلسات به تازه یا قدیمی بودن استرچ مارک، رنگ جلد و عمق آن بستگی دارد. لیزر معمولاً هدفش بهترساختن ظاهر استرچ مارک است، نه حذف کامل و تضمینی آن.

رادیوفرکوئنسی یا RF

در بعضی مریضان، RF یا RF همراه با مایکرونیدلینگ برای تحریک کلاژن و بهترکردن قوام جلد استفاده می‌شود. این روش می‌تواند برای استرچ مارک‌های قدیمی و فرورفته کمک‌کننده باشد، اما نتیجه آن در هر شخص متفاوت است.

پیلینگ کیمیایی

پیلینگ کیمیایی در بعضی موارد می‌تواند برای بهترشدن رنگ و سطح جلد کمک کند. نوع پیلینگ باید با توجه به رنگ جلد و حساسیت مریض انتخاب شود، چون در جلدهای تیره‌تر خطر لک بعد از التهاب بیشتر است.

PRP برای استرچ مارک

در بعضی موارد، PRP به‌عنوان روش کمکی همراه با مایکرونیدلینگ یا لیزر استفاده می‌شود. هدف آن کمک به ترمیم و بازسازی جلد است. PRP معمولاً به‌تنهایی معجزه نمی‌کند، اما در ترکیب با روش‌های دیگر می‌تواند مفید باشد.

کریم‌های طبی

بعضی کریم‌های طبی ممکن است برای استرچ مارک‌های تازه کمک‌کننده باشند، اما برای همه مناسب نیستند. خانم‌های حامله یا شیرده نباید بدون نظر داکتر از کریم‌های رتینوئیدی یا دواهای قوی استفاده کنند.

کدام استرچ مارک‌ها بهتر جواب می‌دهند؟

استرچ مارک‌های تازه، سرخ یا بنفش معمولاً نسبت به استرچ مارک‌های قدیمی و سفید بهتر پاسخ می‌دهند. استرچ مارک‌های قدیمی هم قابل بهبود هستند، اما معمولاً به زمان، جلسات بیشتر و روش‌های ترکیبی نیاز دارند.

مراقبت بعد از لیزر یا مایکرونیدلینگ استرچ مارک

بعد از پروسیژر، جلد ممکن است کمی سرخ، حساس یا خشک شود. معمولاً داکتر توصیه می‌کند از آفتاب مستقیم دوری شود، ضدآفتاب مناسب استفاده گردد، جلد مرطوب نگه داشته شود و از دست‌کاری ناحیه جلوگیری شود. رعایت مراقبت بعد از پروسیژر برای کاهش لک، تحریک و عوارض احتمالی مهم است.

استرچ مارک در کابل؛ چرا مراجعه به مرکز معتبر مهم است؟

در کابل، بسیاری از مردم به دلیل حاملگی، تغییر وزن، بدنسازی، خشکی هوا و استفاده خودسرانه از کریم‌های نامناسب دچار استرچ مارک یا پارگی جلدی می‌شوند. از طرف دیگر، بعضی تبلیغات وعده «از بین بردن کامل استرچ مارک» می‌دهند؛ در حالی که از نظر علمی، هدف اصلی بیشتر تداوی‌ها بهبود ظاهر استرچ مارک است، نه حذف کامل و تضمینی آن.

در شفاخانه جلدی زیبایی آروین، بررسی استرچ مارک توسط داکتر متخصص انجام می‌شود و بر اساس نوع جلد، نوع استرچ مارک، مدت ایجاد آن و توقعات مریض، روش مناسب انتخاب می‌گردد. برای هر نوع مشکل جلدی یا تصمیم برای انجام پروسیژرهای زیبایی، مراجعه به داکتر متخصص و شفاخانه‌های معتبر مانند شفاخانه جلدی زیبایی آروین یا شفاخانه جلدی کارا توصیه می‌شود.

سوالات رایج درباره استرچ مارک

آیا استرچ مارک فقط در خانم‌ها دیده می‌شود؟

نخیر. استرچ مارک هم در خانم‌ها و هم در مردان دیده می‌شود. نوجوانان، ورزشکاران، افراد با تغییر وزن سریع و خانم‌های حامله بیشتر در معرض آن هستند.

آیا کریم‌ها استرچ مارک را کاملاً از بین می‌برند؟

اکثر کریم‌ها استرچ مارک را کاملاً از بین نمی‌برند. بعضی محصولات ممکن است خشکی را کم کنند یا ظاهر استرچ مارک‌های تازه را کمی بهتر سازند، اما نتیجه قطعی و یکسان برای همه وجود ندارد.

چند جلسه تداوی لازم است؟

تعداد جلسات به نوع استرچ مارک، قدیمی یا تازه بودن آن، رنگ جلد، روش انتخاب‌شده و پاسخ بدن بستگی دارد. بعد از معاینه، داکتر می‌تواند برنامه مناسب‌تر را توضیح دهد.

آیا تداوی استرچ مارک درد دارد؟

بعضی روش‌ها ممکن است کمی سوزش، گرمی یا ناراحتی ایجاد کنند، اما معمولاً با مراقبت مناسب قابل تحمل است. شدت احساس به روش، ناحیه بدن و حساسیت شخص بستگی دارد.

جمع‌بندی

استرچ مارک یا پارگی جلدی یک مشکل شایع و معمولاً بی‌خطر است، اما می‌تواند از نظر زیبایی و اعتمادبه‌نفس آزاردهنده باشد. حاملگی، تغییر وزن، رشد سریع، بدنسازی و مصرف نادرست بعضی دواها می‌تواند در ایجاد آن نقش داشته باشد. روش‌هایی مانند لیزر، مایکرونیدلینگ، RF، PRP، پیلینگ کیمیایی و کریم‌های طبی می‌توانند ظاهر استرچ مارک را بهتر کنند، اما حذف کامل و تضمینی همیشه ممکن نیست.

این مطلب برای آگاهی عمومی نوشته شده و جایگزین تشخیص یا تداوی توسط داکتر نیست. برای انتخاب بهترین روش، حتماً با داکتر متخصص جلدی مشوره کنید.